Tâm lý nhà đầu tư

[letmebe]

Đây là chủ đề theo tôi là quan trọng nhất và là yếu tố quyết định nhất trong TTCK

Dưới đây là 1 bài học cơ bản khi quyết dịnh đầu tư ( trích từ vietstock)

Tâm lý nhà đầu tư - một số bài học vỡ lòng http://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-left-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-right-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-left-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-right-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-left-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-right-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-left-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-right-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-left-off.gifhttp://forum.vietstock.com.vn/Themes/default/images/common/star-right-off.gif

Bài học 1 : Hiệu ứng chi phí chìm(sunk cost)
Chi phí phát sinh từ kết quả hành động của con người sẽ ảnh hưởng tới những quyết định sau này.
Ví dụ, máy sách tay của bạn bị hỏng, đưa ra cửa hàng sửa thì phải thay màn hình tinh thể lỏng mất 500 USD. Sau đó một thời gian thì lại đến lượt CPU, ổ cứng bị hỏng. Mang ra cửa hàng sửa thì người ta nói phải mất 1000 USD. Khi đó, bạn xử lý như thế nào? Vừa mới chi 500 USD để thay màn hình, bây giờ lại chi thêm 1000 USD. Thêm ít tiền nữa là mua được cái máy mới ngon lành hơn rồi. Đương nhiên, bạn sẽ nghĩ tới phương án mua máy mới. Nhưng nếu làm như vậy 500 USD vừa mới bỏ ra thành con số 0 à? Cuối cùng, bạn quyết định bỏ thêm 1000 USD để sửa máy.
Mấu chốt ở đây là nếu ko có 500 USD đã phải chi trước đó thì có lẽ bạn sẽ chọn phương án mua máy mới. Bởi đó là một quyết định hợp lý nhất.
Đây cũng là một trạng thái tâm lý của nhà đầu tư cổ phiếu. Mặc dù đã thua lỗ triền miên trong việc đầu tư một cổ phiếu nhưng bạn ko muốn thay đổi vì nếu làm như vậy, bạn sẽ nghĩ rằng bao công sức, thời gian, chi phí mà mình đã bỏ ra thành công cốc.
Nói rộng hơn, việc kinh doanh cũng như vậy. Nhiều doanh nghiệp bị sa lầy vào một dự án thua lỗ vì bị chịu ảnh hưởng của hiệu ứng chi phí chìm.
Bài học 2 : Tại sao giá trị danh mục của bạn ngày càng giảm?
Thông thường, nhà đầu tư có tâm lý là : dễ dàng bán đi những cổ phiếu đã đạt lợi nhuận, nhưng rất khó bán đi những cổ phiếu đang bị lỗ bởi vì làm như vậy đồng nghĩa với việc thừa nhận mình sai lầm. Kết quả là đến lúc để ý lại thì thấy trong danh mục của mình còn toàn những cổ phiếu đang bị lỗ.
Thực ra, những cổ phiếu đang tăng giá(có lợi nhuận) là những cổ phiếu mà mình đã nhận định đúng về trend thì không cần thiết phải bán vội. Ngược lại, chính những cổ phiếu đang bị lỗ(do mình nhận định sai trend) thì mới phải xử lý gấp.
Bài học 3 : Lý thuyết kỳ vọng (Prospect theory)
Tại sao con người thường chấp nhận rủi ro(risk-taker) khi bị tổn thất?
Câu hỏi 1
1. Chắc chắn nhận được 800 USD.
2. 85% là nhận được 1600 USD, 15% là không nhận được gì.
Câu hỏi 2
3. Chắc chắn mất 800 USD.
4. 85% là mất 1600 USD, 15% là không mất gì.
Trong 2 câu hỏi trên, bạn chọn trường hợp nào?
Về mặt toán học thì chọn trường hợp 2 và 3 là chính xác. Tuy nhiên, khi điều tra thực tế thì hầu hết mọi người lại chọn 1 và 4.
Lý thuyết kỳ vọng cho rằng : khi có lợi thì ta nên dự liệu cao hơn những khả năng có xác suất thấp, còn khi tổn thất thì ta nên dự liệu thấp hơn những khả năng có xác suất cao.
Bản chất thì con người rất ghét bị thua, bị thất bại. Nhưng nếu không chịu chấp nhận một thất bại nhỏ thì sẽ phải gánh một thất bại lớn hơn. Bởi vì ghét thất bại là một đức tính tốt trong học tập và thể thao nhưng lại rất nguy hiểm trong đầu tư.
Tóm lại, hiện thực hóa khoản lỗ cũng là một việc cần làm như hiện thực hóa lợi nhuận vậy.
Giảm độ cảm nhận
Nói một cách đơn giản, cùng một sự việc nhưng cùng với thời gian thì cách cảm nhận sẽ thay đổi.
Nhìn vào biểu đồ dưới đây thì sẽ nhận thấy nếu lợi nhuận tương đối càng xa điểm tham chiếu thì độ chênh lệch của hàm giá trị càng nhỏ. Tức là khi lợi nhuận(tổn thất) tương đối càng xa điểm tham chiếu thì con người càng trở nên lỳ.
Có thể thấy được sự giảm độ cảm nhận của con người trong cuộc sống hàng ngày. Ví dụ trong cuộc hẹn đầu tiên với một cô gái mà bạn thích thì bạn rất run. Nhưng nếu đi chơi nhiều lần với cô bạn đó thì cảm giác ban đầu của bạn sẽ mất dần.
Trong đầu tư chứng khoán thì “giảm độ cảm nhận” cũng là một vấn đề hết sức quan trọng. Ví dụ bạn mua cổ phiếu A với giá 100.000VND/cổ phiếu nhưng sau đó cổ phiếu giảm xuống 90.000VND thì bạn cảm thấy rất lo lắng. Nhưng nếu bạn vẫn giữ cổ phiếu đó và sau đó giá cổ phiếu tiếp tục giảm từ 50.000VND xuống còn 40.000VND thì lúc này bạn hầu như không còn lo lắng gì nữa(mặc dù cùng mức giảm 10.000VND). Đây là một hiện tượng tâm lý hết sức đáng sợ mà nhà đầu tư cần hiểu để khắc phục. Đúng là " giảm độ cảm nhận" ví dụ :
1 người đầu tư 1000usd vào Chứng khoán (http://forum.vietstock.com.vn/CSC_Advertisement/Ad/Default.aspx?id=26) anh ta gặp phải cơn lũ giá vừa qua mất :
100 usd --- k vấn đề, ăn thua gì
200usd--- chưa vấn đề, tôi vẫn sống tốt
300usd --- mất thêm 100 thì có nhằm nhò gì, tôi còn sống mà
4000usd-- khả năng thị trường lên tôi sẽ gỡ lại
500usd-- thị trường xuống thấp rồi cơ hội lên là rất lớn, bán đi mới là thiệt hại thật
700usd -- thị trường đang lên mua k mua được, tôi đang trên con đường gỡ hòa và sẽ có lãi thôi
Vâng thưa các bác nếu tính ra con số khi đầu tư 1000USD nay chỉ còn 300USD thì nhà đầu tư này sẽ phải gỡ lại 700usd tương đương với 233% so với vốn còn lại và tuơng đương với VNI phải lên thêm 233%. như vậy VNI phải lên tới 1665 điểm ( giả định số tiền còn lại 400usd ở 500 điểm) thì nhà đầu tư này mới hòa được và đây cũng là những lỗi mà nhiều nhà đầu tư mắc phải.
xin cảm ơn bác bonjovi đã post những bài rất giá trị. Mong bác tiếp tục sưu tầm để trang của bác trở thành kho kiến thức cho nhà đầu tư
Bài học 4 : Tâm lý thích hợp hóa vị trí(position) của mình
Nếu ở trạng thái ôm tiền và chờ đợi cơ hội thì nhiều nhà đầu tư tỏ ra lạnh lùng và lý trí. Tuy nhiên nếu họ mua vào cổ phiếu(thay đổi position) thì tình hình sẽ thay đổi. Họ sẽ có xu hướng không thích nghe những thông tin, phân tích không có lợi với cổ phiếu mà mình đang nắm giữ và cố gắng tìm kiếm những thông tin lọt tai. Hiện tượng tâm lý này gọi là sự thiên vị(bias). Cũng có trường hợp sự thiên vị này xảy ra một cách vô thức.
Trong cuộc sống đời thường, khi muốn tâm sự với một ai đó về những khó khăn của mình, thì không kể có ý thức hay vô thức, nhiều khi chúng ta có xu hướng tìm những người có thể nói những điều lọt tai mình.
Trong đầu tư chứng khoán, việc tránh thừa nhận những quyết định sai lầm của bản thân là một biểu hiện của hiện tượng tâm lý thiên vị. Nếu cứ tiếp tục duy trì tâm lý này thì việc bạn chịu thất bại trong đầu tư là khó tránh khỏi.

[letmebe]

Bài học 5 : Tâm lý phiến diện
Con người khi đánh giá một sự việc gì thì thường không đánh giá một cách tổng hợp dựa vào toàn bộ thông tin liên quan mà chỉ chú trọng vào một vài yếu tố lộ ra bên ngoài. Ví dụ khi ta gặp một người lần đầu tiên và có ấn tượng không mấy tốt về người đó thì chỉ duy nhất ấn tượng này đọng lại trong đầu. Sau đó, ấn tượng này ngày một lớn và cho dù con người đó có nhiều điểm tốt khác thì đánh giá của ta về con người đó cũng không thay đổi.
Trong đầu tư chứng khoán, câu chuyện cũng tương tự như vậy. Nếu có một mã cổ phiếu nào đó bạn muốn mua thì thông thường bạn sẽ phân tích cổ phiếu đó, liệt kê những điểm mạnh, điểm yếu, tin tốt và tin xấu. Tuy nhiên, do ngay từ ban đầu bạn đã có ý “muốn mua cổ phiếu này” cho nên càng phân tích, càng suy nghĩ thì chỉ có những điểm mạnh, tin tốt đọng lại trong đầu còn những điểm xấu khác thì bị xóa dần đi. Kết cục sẽ đưa bạn tới những hành động thiếu chính xác.
Bài học 6 : Cách dùng từ của báo chí và tâm lý nhà đầu tư
Câu chữ cùng có những điểm đáng sợ của nó. Cùng một mục đích là truyền tải một sự thật khách quan nhưng cách dùng từ ngữ khác nhau sẽ ảnh hưởng khác nhau tới tâm lý nhà đầu tư. Ví dụ, cùng một bài báo về kết quả kinh doanh của công ty A nhưng có 3 cách dùng từ trong tiêu đề. Cách viết nào cũng đúng sự thực nhưng lại gây ra những hiệu quả tâm lý khác nhau
Cách viết 1
Công ty A : kết quả kinh doanh khả quan, lợi nhuận kỳ này tăng 20%, lợi nhuận cao nhất từ trước tới nay.
Cách viết 2
Công ty A : lợi nhuận kỳ này cao nhất từ trước tới nay nhưng tỷ lệ tăng trưởng giảm.
Cách viết 3
Công ty A : tỷ lệ tăng trưởng lợi nhuận giảm, còn nhiều yếu tố chưa rõ ràng trong quý tới
Với cách viết 1, những từ ngữ ấn tượng như “khả quan”, “tăng 20”, “cao nhất” tạo tâm lý hưng phấn cho nhiều nhà đầu tư muốn mua cổ phiếu này.
Với cách viết 2, mặc dù đã sử dụng từ “cao nhất” nhưng sau đó lại là từ “giảm”. Nhà đầu tư sẽ có tâm lý tạm thời ko mua bán hoặc xem xét bán bớt đi một ít.
Với cách viết 3, những từ ngữ thiếu lạc quan như “giảm”, “chưa rõ ràng” sẽ tác động xấu tới tâm lý nhà đầu tư. Mọi người sẽ nghĩ đến chuyện bán đi chứ không mua vào.
Lại một ví dụ khác với 3 cách dùng từ khác nhau về một vấn đề
Cách viết 1
Công ty B : lỗ, 3 kỳ liên tiếp lợi nhuận âm.
Đọc tiêu đề này chắc không có nhà đầu tư nào nghĩ đến chuyện mua cổ phiếu B
Cách viết 2
Công ty B : tiếp tục lỗ nhưng tỷ lệ có chiều hướng giảm
Đọc tiêu đề này thì ấn tượng vẫn là xấu nhưng sẽ có người đưa cổ phiếu này vào tầm ngắm để nghiên cứu.
Cách viết 3
Công ty B : tỷ lệ lỗ giảm xuống, kỳ sau có khả năng có lãi
Tiêu đề này hoàn toàn không gây ra ấn tượng xấu, ngược lại sẽ có nhiều người xem xét mua cổ phiếu B.
Bài học : nên xem xét kỹ nội dung hơn là chỉ nhìn tiêu đề.
Bài học 7 : Lý thuyết vị ân nhân
1. Cổ phiếu có PE bằng 10
2. Cổ phiếu có PE bằng 50
Trong 2 cổ phiếu trên theo bạn cổ phiếu nào có hiệu quả đầu tư tốt hơn? Nếu câu trả lời của bạn là cổ phiếu 1 thì bạn đã nhầm. Thông thường, đầu tư cổ phiếu là việc mua vào một cổ phiếu mà mình cho rằng giá đã rẻ rồi đợi giá tăng để bán ra. Tuy nhiên, nếu bạn mua một cổ phiếu mà giá đã cao mà lại có người chấp nhận mua vào cổ phiếu đó với mức giá cao hơn thì bạn đã thành công rồi. Cho dù bạn mua cổ phiếu có PE bằng 10 mà không có người nào chấp nhận mua lại cho bạn với giá cao hơn thì về lý thuyết là đúng nhưng thực tế thì bạn đã thất bại.
Đầu tư thì không ai mong muốn thua lỗ mà bất kỳ ai cũng đều kỳ vọng lợi nhuận. Vì vậy một cổ phiếu giá cao mà vẫn tăng giá(mang lại lợi nhuận) lại là một cổ phiếu tốt hơn so với một cổ phiếu rẻ mà không tăng giá. Tóm lại, nếu có một vị ân nhân nào đó chấp nhận mua lại cổ phiếu của bạn với giá cao hơn là OK. Việc đầu tư dựa trên cơ sở kỳ vọng có người mua lại cổ phiếu của mình với giá cao hơn gọi là “lý thuyết vị ân nhân”.
Tuy nhiên, lý thuyết này đã gây ra không ít bong bóng trên thị trường. Bởi vì ai cũng nghĩ rằng mình không phải là vị ân nhân cuối cùng. Trong lịch sử đã chứng kiến những vụ bong bóng như bong bóng hoa tulip ở Hà lan, bong bóng bất động sản ở Nhật, bong bóng IT ở Mỹ,...và tất cả những bong bóng này đều là kết quả của “lý thuyết vị ân nhân”.

[azury_thanh]

Cam on bac letmebe. Kien thuc cua bac cung cap rat huu ich. Mot lan lang thang tren mang, em cung "vô tình lượm được bí kíp" của tác giả LHH "Sai lầm hay mắc phải của những nhà đầu tư nhỏ lẻ" rất hay, mà em xem là kim chỉ nam khi giao dịch CK. Nếu bác nào muốn tham khảo xin vào đây nhé.
http://forum.vietstock.com.vn/blogs/ktdt/archive/2007/04/24/C_E100_c-sai-l_A71E_m-hay-m_AF1E_c-ph_A31E_i-c_E71E_a-m_D91E_t-nh_E000_-_1101A71E_u-t_B001_-nh_CF1E_-_2D00_-B_E000_i-c_E71E_a-LHH-_2800_b_E000_i-4_2900_.aspx

[azury_thanh]

Bài viết này cũng rất hay, của tác giả lang_ba_vi_bo tại Vietstock được đánh giá là 5sao trên diễn đàn đấy, các bác tham khảo thử nhé.

lang_ba_vi_bo
Lời phi lộ:
Mạn phép các bác, em post lại một loạt các bài học mà khi xuống khỏi tòa cao ốc sư phụ em có LÓI với iem là mỗi ngày nên mang ra đọc 1 lần.
Do không có nhiều thời gian, em sẽ post dần, mỗi ngày 1 bài, tiêu chí là đơn giản, gọn nhẹ, dành cho các bác cùng là NB như iem !
_________________________________________________
Phần 1: Quy tắc vàng 3 x 7 = 21
Một đội bóng không để lọt lưới luôn luôn làm một đội chiến thắng, triết lý ngược đơn giản vậy nhưng có quá nhiều người lại coi thường và làm ngược lại, tại sao Asenal thành tích lại ngèo nàn như vậy ở cả hai đấu trường Ngoại hạng và Champion cup. Hãy xem các đội bóng của người Ý, họ mới nhiều thành tích làm sao ?
Khi bạn đầu tư chứng khoán, trước khi nghĩ đến chuyện cướp tiền mang về thì hãy nghĩ đến việc giữ tiền của bạn thật chặt đã.
Thông thường một nhà đầu tư thường quyết định đúng đắn với tỷ lệ bao nhiều thì mới có lãi ?
Thống kê chỉ ra rằng, chỉ cần đầu tư đúng trong 3-4 lần trong 10 lần đầu tư là bạn đã có thể trở thành một tay cự phách trên thị trường.
Hãy tuyệt đối tuân thủ theo quy tắc sau để đảm bảo bạn luôn là một trong những kẻ cuối cùng còn lại trên bãi chiến trường:
- Thống kê chỉ ra rằng có đến 75% các cổ phiếu thường tăng giá lên khỏi mức giã cũ của nó từ 20 %-> 30%, sau đó các cổ phiếu lại quay đầu trở lại, thậm chí còn đi xuống sâu hơn mức giá ban đầu.
- Do vậy hãy bán ngay cổ phiếu của bạn khi mức lãi >=21%, đừng quá tham lam, rồi bạn lại nhìn lợi nhuận của mình bị cuốn phăng cùng với cơn lũ của thị trường.
- Khi cp của bạn bị xuống giá tới mức -7%, không có ngoại lệ trong trường hợp này là: bạn phải bán ngay lập tức (tôi nhắc lại là KHÔNG CÓ NGOẠI LỆ và phải NGAY LẬP TỨC) cổ phiếu đi.
- Với quy tắc đơn giản này: trong 4 lần đầu tư, kể cả bạn đầu tư tệ hại đến mức 3 lần thua -7% và chỉ có 1 lần duy nhất thắng >=21%, bạn vẫn không thua lỗ.
Ví dụ: bạn có 200 triệu, bạn chia làm 4 phần và đầu tư vào 4 loại cổ phiếu khác nhau, với số tiền bằng nhau là 50 triệu/1 cp
- Cổ phiếu A: Bạn lỗ -7%
- Cổ phiếu B: Bạn lỗ -8%
- Cổ phiếu C: Bạn lỗ -6%
- Cổ phiếu D: Bạn lời 21%
_______________________
Số tiền còn lại của bạn vẫn sẽ là 200 triệu
(tất nhiên phải trừ đi cả chi phí môi giới cho công ty chứng khoán)
Phần 2: Đầu cơ hay Đầu tư
- Hãy nhớ 100% các cổ phiều đều có thuộc tính ĐẦU CƠ.
- Bạn thường được nghe những câu nói kiểu: “tôi là nhà đầu tư dài hạn, tôi chỉ mua và nắm giữ dài hạn”, “giá xuống thì kệ đi, tôi đầu tư dài hạn cơ mà, kiểu gì cuối năm giá chả lên” …, hãy xem một ví dụ về giá cổ phiếu TDH cách đây 8 tháng và giá hiện nay của nó ? hoặc giá của VTC cách đây 15 tháng và giá hiện nay (chưa kể chuyện bạn bị lỗ mà vốn liếng của bạn còn bị chôn vùi tại đó và bỏ qua vô số cơ hội ngon ăn trên thị trường). Hoặc thậm chí bạn vẫn nghe thấy: “đầu tư là phải dài hạn, phải 5-10 năm mới thu lợi nhuận về”, hãy xem các doanh nghiệp cổ phần đình đám của VN cách đây 5-10 năm: Đông Nam Mobile, Thiên Nam Computer, 3C Computer …
- Bạn sẽ rất ngạc nhiên khi nghe định nghĩa sau về nhà đầu tư và đầu cơ nếu lấy đúng từ gốc la-tinh của 2 từ này:
+ Nhà đầu tư là một con bạc khát nước nhất, họ đặt hết tiền vào một cửa và theo đuổi – hy vọng cửa đó đến cùng !
+ Nhà đầu cơ là người luôn theo sát và quan sát diễn biến của thị trường, họ luôn quyết định có lợi nhất cho bản thân, họ mặc kệ thị trường nghĩ gì.
Choáng váng ! khi tôi đọc đến dòng định nghĩa này, vì mọi người trên thị trường luôn luôn tự nhận mình là “nhà đầu tư” theo ý nghĩa tốt đẹp và luôn luôn có ý muốn chối bỏ mình là “nhà đầu cơ”, có lẽ nền kinh tế XHCN 50 năm đã làm cho người ta kinh sợ từ “đầu cơ” này.
Hãy quên ý nghĩa của từ đầu tư, khái niệm “dài hạn” không có đối với những người trẻ tuổi và có vô số nhu cầu cần đáp ứng trong ngắn hạn như tôi và các bạn, hãy để cho các tổ chức khủng lồ ôm cái danh hiệu đó và họ luôn chỉ đạt được các mức lợi nhuận tệ hại dưới 20%/năm (PRUB1 là một ví dụ).
Hãy luôn bán cổ phiếu ra khi nó chạm ngưỡng thua lỗ -7%, đừng trở thành “nhà đầu tư chân chính bất đắc dĩ” (kẹp *** như các bạn vẫn thường nói). Các cơ hội khác còn nhiều ở phía trước hơn bạn tưởng nhiều, mới chỉ có hơn 200 DN niêm yết/ 350,000 DN tại VN
Hãy luôn hiện thực hóa lợi nhuận khi đạt kỳ vọng >=21%, nếu một năm bạn quyết định đúng 2 lần đầu tư liên tiếp bạn đã có thể đạt mức lợi nhuận cỡ 50% /vốn rồi.

[azury_thanh]

Phần 3: “Đa phần mọi người thua lỗ vì không biết cách bán cổ phiếu đúng thời điểm”
- Khi sư phụ tôi viết dòng này lên bảng, cả nhóm chúng tôi cùng ồ lên, vô lý quá ta, mua và chọn cổ phiếu tốt là quan trọng nhất chứ nhỉ, bán ra thì ai chẳng bán được, cứ lãi là bán thoai ?
- Nhưng khi phân tích và soi lại chính những vụ đầu tư của cá nhân tôi- thì tôi thấy rằng, sự đầu tư yếu kém của tôi hoàn toàn là do tôi không biết bán cổ phiếu ra đúng thời điểm
Tháng 2/2007 tôi đầu cơ vào các cổ phiếu rẻ tiền và đang lên cơn sốt là PTS và ICF, vào thời điểm tôi mua giá của PTS là 49, giá ICF là 34, (vụ này có pác chungkhoan_drem và pác Tham_lam cùng tham gia), sau đó 10 ngày giá PTS chạm ngưỡng 71, giá ICF lên đến 59. Do không biết cách bán cổ phiếu này khi nó đạt đỉnh, tôi đành ngồi nhìn lợi nhuận của mình bị cơn lũ “tháng tư đen tối” cuốn phăng đi, may mắn mà tôi vẫn bán CUT LOSS kịp thời và thu được vốn của mình về.
Tại sao tôi lại đưa bài học này lên trước, phần vì từ những kinh nghiệm đau đớn của tôi, phần vì thị trường hiện nay (tuần 8/6/2007->) có những hiện tượng đúng với những gì trong quá khứ tôi đã đau đớn trải qua, thị trường đang trong giai đoạn mà những người mới tham gia (NB) không thể mua tiếp cổ phiếu vào trong ngắn hạn.
Khi quyết định bán cổ phiếu, những câu nói sai lầm sau tôi luôn luôn được gặp và bị gặp, nó lặp lại nhiều lần, và quả thực sai lầm này lại luôn lặp lại với chính tôi (hàng ngàn năm nay bản tính “bày đàn” và “tham lam” của loài người hầu như chưa hề suy giảm đáng kể bao nhiêu):
- “Bán làm gì nhỉ, bán ra là lỗ thật, để nguyên kiểu gì sau này nó chẳng lên lại”.
- “*** à, nó đang lên ầm ầm như thế, bán rồi lại ngồi mà tiếc à”.
- “Để kệ nó đi, nó xuống rồi nó lại lên, bán đi-bán lại suốt ngày chỉ tổ phí tiền môi giới”.
- “Không có khả năng nhìn tài khỏan của mình thua lỗ đến 40% thì không thể là một nhà đầu tư” !
- “Phải có cái đầu lạnh, lỗ cũng vẫn phải bình tĩnh”.
Và thật lạ là tôi thấy ai cũng có lý cả !!!!
Nhưng bình tâm suy nghĩ lại, tôi tự đặt cho mình các câu hỏi và tôi biết mình phải chọn đáp án nào đúng cho tôi, cuộc sống vốn vẫn vậy, có những điều đúng với người này nhưng không đúng với người kia.
Vấn đề là “Tôi là nhà đầu cơ vốn nhỏ-chỉ có vài trăm triệu, mục tiêu của tôi là cố gắng đạt lợi nhuận >40% trong 1 năm (he he, tất nhiên lợi nhuận nhiều hơn càng tốt), nhưng tôi không thể chịu đựng được mức lỗ 40%/năm, và tôi cầu mong không bao giờ tôi phải rơi vào tình huống “đầu lạnh”. Tôi cũng không có khả năng để vốn của tôi chết gí cỡ 1 năm tại một mã cổ phiếu nào đó không tăng giá ! Và tôi cũng mạo muội võ đoán có đến 80% các bác trên ttvnol và vietstock là suy nghĩ giống tôi”.
Các quy tắc bán cổ phiếu ra đơn giản (nhưng thực ra rất khó quyết định và nhận biết) được thầy tôi lặp đi lặp lại nhiều lần trong suốt thời gian tôi thụ giáo:
-Với các cổ phiếu tăng trưởng bình thường (không có hiện tượng cường tráng đặc biệt: kiểu như TCT, BMC), hãy bán ngay khi nó đạt lợi nhuận >=21%.
- Bán CUT LOSS (Không có bất cứ ngoại lệ nào) khi cổ phiếu của bạn thua lỗ đến -7%
- Tuyệt đối không đi ngược lại xu hướng thị trường, hãy làm sao nhận biết được:
+ Thị trường đang ở trên đỉnh và hãy bán ra để hiện thực hóa lợi nhuận ?
+ Nếu không bán được ở đỉnh, hãy bán ra ở phiên phục hồi kế tiếp gần nhất đỉnh ?
Khó quá, khó quá !!!!
Làm sao mà tôi biết đang ở đỉnh đây, đỉnh thị trường ????
Đỉnh của cổ phiểu ???
Nhưng dù cổ phiếu của bạn có tốt đến cỡ nào, khi thị trường suy thoái chung, nó cũng sẽ đi xuống, hãy xem quá trình suy thoái của “Tháng 4 đen tối” vừa rồi, 100% các cổ phiếu đều suy sụp !
Nếu bạn là một NB, vốn nhỏ, khả năng cơ động T+1 không có, hãy luôn bán cổ phiếu khi thị trường đang ở trên đỉnh, khi thị trường đã qua đỉnh, hãy ngừng giao dịch
Các dấu hiệu sau, giúp ta phát hiện đỉnh thị trường hoặc thị trường vừa qua đỉnh- đang lình xình đi xuống:
- Khi các cổ phiếu hàng đầu dẫn dắt thị trường (STB, FPT, REE, SJS, …) đang tăng rất mạnh, sau đó tăng nhẹ hoặc đứng yên + khối lượng giao dịch lớn ở những phiên (tăng nhẹ - giảm nhẹ - đứng yên), đó là dấu hiệu thị trường đang ở trên đỉnh.
- Khi các phiên phân phối xuất hiện gần nhau, cứ 2-3 phiên giao dịch lại xuất hiện một phiên phân phối, phiên phân phối là những phiên mà: khối lượng giao dịch tăng lớn + chỉ số VN Index (tăng nhẹ - đứng yên - giảm nhẹ - hoặc phiên 1 tăng, đến phiên 2,3 giảm hết mất chỗ vừa tăng của phiên 1), đó là dấu hiệu thị trường vừa qua đỉnh và đang lình xình, sẽ đi xuống.
- Khi đột nhiên chỉ số VN Index tăng đột biến trong 1 ngày (bùng nổ bứt phá chạm đích), vào suốt quá trình tăng 5 -> 20 điểm/ phiên, đột nhiên một hôm nào đó VN Index tăng đến 30 điểm hoặc thậm chí 40 điểm. Hãy cảnh giác, sau niềm vui vỡ òa này là dấu hiệu báo thị trượng đã hết hơi bứt phá lần cuối đểm chạm đích.
- Khi các mã cổ phiếu hàng đầu ngày càng lu mờ, thị trường đột nhiên chói sáng bởi các nhân tài PNs xa lạ, đây là dấu hiện rõ rệt nhất về việc thị trường sắp cắm đầu đi xuống, đến đàn tuấn mã còn không kéo nổi cỗ xe VN- Index thì lũ *** già góc bếp liệu lết nổi bao lâu ?
- Khi đột nhiên lượng bài viết ca ngợi thị trường và các hô hào thị trường đang phát triển mạnh mẽ ngày càng hưng phấn và tần xuất xuất hiện cao độ trên báo chí-truyền hình-diễn đàn, hãy cẩn thận, bạn tính chuyện về ôm vợ là vừa.
Tuy nhiên để nhận biết được chính xác xu hướng thị trường là điều cực kỳ khó, khi có các hiện tượng xuất hiện, bạn phải bám sát thị trường và theo dõi 4-7 phiên kế tiếp để xác nhận chính xác nhận định của bạn.
Hãy yên tâm về chuyện thời gian, bạn vẫn có thể rút khỏi thị trường một cách an toàn, trong điều kiện bình thường (không có biến cố đột ngột), thị trường có đủ thời gian cho bạn rút lui, vì khi thị trường qua đỉnh nó vẫn cố gắng tiếp tục phục hồi mạnh mẽ hoặc lình xình đủ lâu.
Đừng để sự tham lam chi phối bạn, đừng có nghĩ: "mình là người thông minh, mình cố lướt thằng này vẫn có lãi và vẫn kịp rút ra" !
Hãy nhớ: đội bóng để lọt lưới ít nhất mới là đội chiến thắng !